Tıkanan boru nasıl açılır? Pimaş, döküm ve ortak hatlar için rehber
Tıkanan bir gider borusu çoğu zaman sifon bağlantısından ya da temizleme ağzından sokulan esnek bir el spiraliyle açılır. Önce tıkanıklığın tek bir giderde mi yoksa ortak hatta mı olduğunu anlayın. Su başka giderlerden yükseliyorsa, tıkanıklık sık tekrar ediyorsa ya da boru eski dökümse kamerayla bakılması ve makineyle açılması gerekir.

Tıkanan boru nasıl açılır sorusunun cevabı, sorun lavabonun altındaki sifonda kalmayıp duvarın ve zeminin içinden geçen gider borusuna ulaştığında değişir. Sifonu söküp temizlemek bu noktada yetmez, çünkü tortu, yağ ya da yabancı bir cisim birkaç metre ileride, bir dirsekte veya ana hatta bağlanan noktada birikmiştir. Evlerdeki gider hatları çoğunlukla gri pimaş borulardan oluşur, eski binalarda ise döküm borular hâlâ kullanılır. Bu iki malzeme farklı biçimde tıkanır ve farklı yöntemlerle açılır.
Bu rehber borunun kendisine odaklanıyor: pimaş ve döküm hatların neden tıkandığı, boru açma aparatı seçerken nelere bakılacağı, eğim hatasının nasıl anlaşılacağı ve apartmanın ortak gider borusu tıkandığında sorumluluğun kimde olduğu. Sıcak su borusundaki kireç tıkanıklığına da kısaca değiniyoruz, çünkü o temiz su tesisatına ait ayrı bir iştir. Evde güvenle deneyebileceğiniz adımları, bu adımların hangi durumda yetmeyeceğini ve zorlamayı bırakmanız gereken noktayı açıkça anlattık.
Gider boruları neden tıkanır?
Gider boruları çoğunlukla içeride yavaş yavaş biriken tortu yüzünden tıkanır, ani tıkanmalar ise genellikle yanlış atılmış bir cisimden kaynaklanır. Borunun malzemesi ve döşenme biçimi bu birikimin ne kadar hızlı olacağını belirler.
Yağ ve sabun katmanları
Mutfaktan ılık hâlde giden yağ, borunun içinde soğuyunca duvara yapışır. Üzerine sabun artığı ve kireç eklendikçe katman kalınlaşır ve borunun iç çapı fark edilmeden daralır.
Yetersiz ya da ters eğim
Yatay giden pimaş boruların suyun akacağı yöne doğru hafif bir eğimle döşenmesi gerekir. Eğim azsa su yavaşlar ve taşıdığı katı parçaları bırakır. Ters eğimde ise su belli bir noktada bekler ve orada sürekli çamur birikir.
Döküm boruda pas ve kabuklanma
Eski binalardaki döküm boruların iç yüzeyi zamanla paslanıp pürüzlü hâle gelir. Saç ve tortu bu pürüzlere tutunur. Çatlamış bir döküm borudan ayrıca sızıntı ve koku gelebilir.
Dirseklere takılan yabancı cisimler
Islak mendil, pamuk, ped ve diş ipi suda dağılmaz. Borunun döndüğü dirseklerde takılırlar ve arkalarından gelen her şey onlara tutunarak tıkacı büyütür.
Apartmanın ortak kolonu
Apartmanlarda her daire aynı dikey gider borusuna bağlanır. Kolonun dibinde ya da bina çıkışında oluşan bir tıkanıklık, sorunu yaratan daireden bağımsız olarak önce en alt katları etkiler.
Bina dışındaki hatta kök ve çökme
Bahçeden geçen eski hatlarda ağaç kökleri birleşim yerlerinden içeri girer. Toprağın oturması ya da üstten geçen yük de boruyu ezebilir ve akışı kesebilir.
Sorunun sifonda değil boruda olduğunu nasıl anlarsınız?
Sifonu temizlediğiniz hâlde su hâlâ yavaş gidiyorsa tıkanıklık büyük olasılıkla duvar ya da zemin içindeki borudadır. Şu işaretler bu tahmini güçlendirir.
Aynı hattaki giderler birlikte yavaşlıyor
Banyodaki lavabo ile duşun aynı anda yavaş akması, ikisinin bağlandığı ortak borunun daraldığını gösterir. Tek bir giderde kalan sorun ise genellikle o giderin hemen altındadır.
Guruldama ve hava kabarcıkları
Başka bir yerde su kullanıldığında bir giderden ses gelmesi ya da kabarcık çıkması, borunun içinde suyun önünün kesildiğini ve havanın geri döndüğünü gösterir.
Temiz sifona rağmen süren yavaşlık
Sifonu söküp temizlediniz, contaları yerine taktınız ama akış düzelmedi. Bu durumda tıkanıklık sifondan sonraki boru parçasındadır.
Duvar dibinde rutubet ve koku
Borunun geçtiği duvarda nem lekesi, sıvanın kabarması ya da sürekli kanalizasyon kokusu, özellikle döküm hatlarda çatlak ya da sızan bir birleşime işaret edebilir.
Alt katlarda su yükselmesi
Zemin kat ya da bodrumdaki yer süzgecinden veya duştan pis su çıkıyorsa tıkanıklık apartmanın ortak hattındadır ve tek bir dairenin müdahalesiyle çözülmez.
Evde boru tıkanıklığını açmak için yöntemler
Duvar içindeki boruya erişim sınırlı olduğu için evde yapılabilecekler bellidir. Doğru sırayla denendiğinde yakındaki birçok tıkanıklık açılır. Uzak ya da ortak hattaki tıkanıklıkta ise bu yöntemler yalnızca sorunun yerini anlamanıza yardım eder.
Sifonu ve boru ağzını kontrol edin
Tek bir lavabo, evye ya da duş yavaş akıyorsa ve sorunun nerede başladığını görmek istiyorsanız ilk adım budur.
- Sifonun altına bir kova koyun, çevresine havlu serin.
- Sifon somunlarını elle çevirerek sökün. Pense gerekiyorsa plastiği çatlatmamak için bezle sarın.
- Sifonun içini ve duvara giren boru ağzını kontrol edin, biriken saçı ve tortuyu çıkarın.
- Contaların yerinde ve sağlam olduğuna bakın, sifonu yine elle sıkarak takın.
- Musluğu açıp akışı izleyin. Sifon temizken su hâlâ yavaşsa tıkanıklık duvarın içindeki borudadır.
Somunları fazla sıkmak contayı ezer ve sızıntıya yol açar. Gidere daha önce kimyasal açıcı döktüyseniz sifonu açmayın, içerideki su cildinize ve gözünüze zarar verebilir.
Boru açma aparatı ile açma
Tıkanıklık sifondan sonraki ilk birkaç metrede, tek bir gidere bağlı pimaş hattaysa uygundur.
- Lavabo ve duş hatları için ince telli, tamburlu bir el spirali seçin. Telin ucu helezon ya da yay biçiminde olmalı.
- Eldiven takın, sifonu sökün ve teli doğrudan duvara giren boru ağzından itin.
- Tel bir dirseğe ya da tıkanıklığa dayandığında tamburu saat yönünde çevirerek yavaşça ilerletin.
- Direnç azaldığında teli birkaç kez ileri geri oynatın, ardından çevirerek geri çekin ve ucundaki birikintiyi temizleyin.
- Sifonu yerine takın ve musluktan ılık suyu bir süre akıtarak hattı yıkayın.
Teli zorlamayın, dirsekte çevirdikçe ilerler, ittikçe bükülür. Matkaba takılan spiraller ince pimaş borularda birleşimleri zorlayabilir, bu yüzden el tipiyle başlayın. Klozetin porselen kıvrımına çıplak metal spiral sokmayın, sırlı yüzeyi çizer.
Pompa ile basınç vermek
Tıkanıklık giderin hemen yakınındaysa ve yumuşak bir birikintiyse, örneğin duş giderinde ya da lavabo çıkışında işe yarar.
- Lavabonun taşma deliği varsa ıslak bir bezle sıkıca kapatın, yoksa basınç oradan kaçar.
- Gider ağzında pompanın lastiğini örtecek kadar su bırakın.
- Pompayı gider ağzına tam oturtun ve hava kaçırmadan art arda bastırıp çekin.
- Son çekişte pompayı hızla kaldırın ve suyun inip inmediğine bakın, gerekirse birkaç kez tekrarlayın.
Kimyasal açıcı dökülmüş bir giderde pompa kullanmayın, basınç kimyasalı yüzünüze sıçratabilir. Ortak hattaki bir tıkanıklıkta pompa suyu yalnızca başka bir gidere ya da alt kata iter.
Musluğun sıcak suyu ve deterjanla yağ çözmek
Mutfak hattı zamanla yavaşladıysa ve sebebin yağ birikintisi olduğunu düşünüyorsanız deneyebilirsiniz.
- Evyede bekleyen suyu boşaltın ve gider ağzına bir miktar sıvı bulaşık deterjanı koyun.
- Musluktan gelen en sıcak suyu birkaç litre boyunca yavaş yavaş akıtın.
- Suyun nasıl indiğine bakın. Akış rahatlıyorsa aynı işlemi bir süre sonra bir kez daha yapın.
Musluk suyu yeterlidir. Ocakta kaynatılmış suyu pimaş boruya dökmeyin, birleşim yerlerini ve contaları yumuşatabilir. Kalın bir yağ tıkacında bu yöntem akışı biraz rahatlatır ama tıkacı tamamen çözmez.
Karbonat ve sirke ile hafif tortu temizliği
Su tamamen durmadıysa, akış yalnızca yavaşladıysa ve sebep sabun ya da hafif yağ tortusuysa kullanılabilir.
- Gider ağzına yarım su bardağı karbonat dökün.
- Üzerine bir su bardağı sirke ekleyin ve gider ağzını bir bezle kapatın.
- Köpürme bitene kadar bekleyin, ardından musluktan ılık su akıtın.
Bu karışım hafiftir. Islak mendili, pamuğu ya da katı bir cismi eritmez, uzaktaki döküm boruda birikmiş kabuğa da etki etmez. Kimyasal açıcı kullanılmış bir gidere eklemeyin.
Sıcak su azaldıysa önce perlatörü kontrol edin
Sorun giderde değil de musluktan gelen sıcak suyun zayıflamasındaysa bu adımla başlayın. Bu, temiz su hattına ait ayrı bir durumdur.
- Musluk ucundaki perlatörü elle ya da bezle sararak sökün.
- Kireç ve kum tanelerini eski bir diş fırçasıyla temizleyin, kireç kalınsa bir süre sirkeli suda bekletin.
- Perlatörü takın ve sıcak ile soğuk suyu ayrı ayrı açarak akışı karşılaştırın.
Akış yalnızca sıcak tarafta zayıf kalıyorsa sorun su ısıtıcınızda ya da sıcak su borusundaki kireçtedir. Bu iş gider açmadan farklı bir tesisat işidir. Basınçlı su hattında kendi başınıza boru sökmeyin.
Boru tıkandığında kaçınmanız gerekenler
Kaynar su dökmek
Ocakta kaynatılmış su pimaş borunun birleşim yerlerini yumuşatır ve contaların oturmasını bozar. Yağı gevşetmek için musluktan gelen sıcak su yeterlidir.
Kimyasalları üst üste kullanmak
Bir ürün sonuç vermedi diye üstüne başka bir açıcı dökmek tehlikeli gaz çıkmasına ve sıçramaya yol açar. Eski döküm borularda bekleyen kimyasal ayrıca boruyu içten aşındırır.
Tel askıyla zorlamak
Tel askı dirsekte bükülür, borunun iç yüzeyini çizer ve bazen içeride kalır. Kopan bir parça tıkanıklığı daha da büyütür.
Ortak hat tıkalıyken su kullanmaya devam etmek
Çamaşır ya da bulaşık makinesini çalıştırmak, kolonda bekleyen suyu alt katlardaki giderlerden yukarı iter. Sorun çözülene kadar su kullanımını en aza indirin.
Logarın içine inmek
Bahçedeki ya da bina önündeki logarın kapağını açıp içine girmeyin. Kanalizasyon gazı kısa sürede bilinç kaybına yol açabilir.
Yerini bilmeden boru kırmak
Tıkanıklığın yeri belli olmadan fayans ya da duvar kırmak gereksiz hasar yaratır. Kamerayla bakıldığında çoğu zaman kırmaya hiç gerek kalmaz.
Hangi boru tıkanıklığında usta çağırmalısınız?
Su birden fazla giderden aynı anda yükseliyorsa, banyoda su kullanılırken mutfakta guruldama oluyorsa ya da tıkanıklık birkaç hafta içinde geri geliyorsa evde yapılacak bir şey kalmamıştır. Bu belirtiler tıkanıklığın sifondan uzakta, evin ana hattında ya da binanın ortak kolonunda olduğunu gösterir. Alt katlarda yer süzgecinden pis su çıkması ve kolondan gelen kalıcı koku da aynı anlama gelir. Gidere kimyasal döküp sonuç alamadıysanız da denemeyi bırakın ve bunu gelen ustaya söyleyin.
Apartman ortak gider borusu tıkandıysa önce yönetime haber verin. Hangi katlarda, hangi giderlerde ve ne zamandan beri sorun yaşandığını, varsa taşmanın fotoğrafını iletin. Bu bilgi tıkanıklığın yerini daha çabuk bulmayı sağlar. Ortak hattaki iş için kararı yönetim verir, dairenin kendi bağlantısındaki sorun ise daire sahibine aittir. Eski döküm borularda sık tekrar eden tıkanıklık, borunun içten kabuklandığını ya da çatladığını gösterebilir. Bu durumda değişim kararı kamera görüntüsüne bakılarak verilmelidir.
Tıkalı boruyu nasıl açıyoruz?
Cantley ekibi adrese geldiğinde önce hangi giderlerin etkilendiğine bakar ve gerekirse boruya kamera sokar. Kamera görüntüsü tıkanıklığın tam yerini, borunun malzemesini, eğim hatasını, çatlak ya da çökme olup olmadığını gösterir. Bu görüntüyü size ve gerekiyorsa apartman yönetimine gösterip ne yapılacağını anlatırız. Tıkanıklık motorlu spiral ya da robot makineyle açılır. Yağın ve tortunun boru duvarını kapladığı hatlarda ise yüksek basınçlı suyla yıkama yapılır.
Bu yöntemlerle iş kırmadan dökmeden yapılır, fayans sökmek ya da duvar açmak gerekmez. Kamera borunun kırık, ezilmiş ya da eğiminin bozuk olduğunu gösterirse yalnızca o bölüm için pimaş değişimi ya da hat yenileme öneririz. Eski döküm hatlarda hangi parçanın değişmesi gerektiği de görüntüye göre belirlenir. Bina çıkışında geri basma yaşanan apartmanlarda çekvalf montajı alt katları korur. İstanbul'un 39 ilçesinde 7/24 çalışıyoruz.
Boruların tekrar tıkanmaması için
- Kızartma yağını ve tencere dibindeki yağı gidere dökmeyin, soğuyunca bir kaba alıp çöpe atın.
- Islak mendil, pamuk, ped ve diş ipini klozete atmayın, banyoda kapaklı bir çöp kutusu bulundurun.
- Evye, lavabo ve duş giderlerinde süzgeç kullanın, biriken saçı ve kırıntıyı sık sık temizleyin.
- Mutfak hattına ayda bir kez musluğun sıcak suyuyla deterjanlı su akıtın.
- Tadilatta yeni pimaş hat döşenirken eğimin doğru verildiğini ve bir temizleme ağzı bırakıldığını kontrol ettirin.
- Apartmanlarda ortak kolonun ve bina çıkışının düzenli bakımını yönetimle birlikte planlayın.
- Eski döküm hatlarda yavaşlık tekrar etmeye başladığında borunun durumunu kamerayla gördürün.
Sık sorulan sorular
Boru açma aparatı hangisi alınmalı?
Ev kullanımı için elle çevrilen, tamburlu ve ucu helezon biçiminde bir spiral çoğu ihtiyacı karşılar. Lavabo ve duş hatları için ince ve esnek tel, daha geniş hatlar için kalın tel seçin. Matkapla çalışan modeller güçlüdür ama ince pimaş borularda dikkatsiz kullanılırsa birleşimleri zorlayabilir. Klozet için kılıflı, özel klozet spirali kullanılır.
Apartman ortak gider borusu tıkandı, kim ilgilenmeli?
Ortak gider borusu binanın ortak yeri sayıldığı için açtırma işini apartman yönetimi üstlenir. Kat Mülkiyeti Kanunu ortak yer giderlerini kat malikleri arasında paylaştırır, ayrıntıyı yönetim planınız belirler. Dairenizin içindeki bağlantıda oluşan tıkanıklık ise sizin sorumluluğunuzdadır. Yönetime hangi katların etkilendiğini, sorunun ne zaman başladığını ve taşmanın fotoğrafını iletmeniz işi hızlandırır.
Sıcak su borusu tıkanıklığı nasıl açılır?
Sıcak su borusundaki tıkanıklık gider tıkanıklığından farklıdır ve temiz su hattında biriken kireçten kaynaklanır. Önce musluk ucundaki perlatörü ve duş başlığını sökerek kirecini temizleyin. Akış yalnızca sıcak tarafta zayıf kalıyorsa sorun su ısıtıcısında ya da borudaki kireçtedir. Bu, kireç çözme ya da boru değişimi gerektiren ayrı bir tesisat işidir ve gider açma makineleriyle yapılmaz.
Tıkalı boru kırmadan açılır mı?
Evet, gider borularındaki tıkanıklıkların çok büyük kısmı kırmadan açılır. Kamerayla tıkanıklığın yeri bulunur, ardından motorlu spiral, robot ya da yüksek basınçlı su boruya gider ağzından veya temizleme ağzından girer. Kırma ancak boru çökmüş ya da kırılmışsa gündeme gelir. O durumda da kamera sayesinde yalnızca sorunlu bölüm açılır.
Pimaş boru neden sık tıkanır?
Pimaş borunun sık tıkanmasının en yaygın sebebi yetersiz eğim ya da hatalı birleşimdir. Su yavaş aktığında taşıdığı yağı ve katı parçaları bırakır, birikinti hep aynı noktada büyür. Gereğinden fazla dirsek kullanılmış hatlarda da tortu kıvrımlarda takılır. Tıkanıklık açıldıktan kısa süre sonra geri geliyorsa kamerayla eğime ve birleşimlere bakılması gerekir.
Eski döküm boru değiştirilmeli mi?
Döküm boru ancak kamera görüntüsünde çatlak, delik ya da ileri derecede paslanma görülürse değiştirilmelidir. İç yüzeyi kabuklanmış ama sağlam olan döküm hatlar yüksek basınçlı suyla temizlenip kullanılmaya devam edebilir. Duvar dibinde süren rutubet, kolondan gelen koku ve kısa aralıklarla tekrar eden tıkanıklık değişim ihtiyacının belirtileridir.
Tıkanan boruya kimyasal açıcı dökülür mü?
Duvar içinde tıkanmış bir boruya kimyasal açıcı dökmenizi önermiyoruz. Kimyasal tıkanıklığa ulaşamadan boruda bekler, eski döküm boruyu aşındırır, pimaş birleşimlerine zarar verebilir ve sifon açıldığında cildinize sıçrayabilir. Farklı ürünleri karıştırmak zehirli gaz çıkarabilir. Daha önce kimyasal döktüyseniz bunu gelen ustaya mutlaka söyleyin.
Diğer rehberler
Tuvalet tıkanıklığı nasıl açılır?
Su yükseliyorsa ilk yapılacaklar, apartmanda ortak hat ve ne zaman usta çağırmalı.
Rehberi okuKlozet tıkanıklığı nasıl açılır?
Pompa nasıl kullanılır, klozet açıcı güvenli mi, klozete düşen eşya ne olur.
Rehberi okuLavabo tıkanıklığı nasıl açılır?
Sifon temizliği, spiral ve karbonat-sirke: hangisi ne zaman işe yarar.
Rehberi okuMutfak gideri nasıl açılır?
Lavabo tıkandı, su gitmiyor: yağ birikimi ve bulaşık makinesi gideri için adımlar.
Rehberi okuBanyo gideri nasıl açılır?
Duş ve yer süzgecinde saç birikimi, koku ve suyun göllenmesi.
Rehberi okuBalkon gideri tıkanıklığı nasıl açılır?
Yaprak ve toprakla tıkanan balkon giderini güvenle temizleme.
Rehberi okuGider tıkanıklığı nasıl açılır?
Gider tıkandığında ilk dakikalar: hangi hat, ne açar, ne zaman aramalı.
Rehberi okuBorunuz tıkandıysa bize ulaşın
Tıkanıklık sifonun ötesindeyse ya da birden fazla gideri etkiliyorsa 0531 931 97 62 numarasını arayın veya WhatsApp üzerinden yazın. Ekibimiz adrese gelir, boruya kamerayla bakar, durumu anlatır ve tıkanıklığı kırmadan açar.